Netsis’iniz aslında iki katmanlı çalışır: her gün gördüğünüz program ve onun altında tüm veriyi taşıyan SQL Server. Firmaların çoğu program tarafını iyi bilir; SQL tarafını ise kurulduğu gün nasıl bırakıldıysa öyle çalıştırır. Oysa “sabah program hiç açılmadı”, “disk bir gecede doldu” çağrılarının ve sinsi yavaşlama şikâyetlerinin önemli bölümü SQL tarafının bakımsızlığından gelir.
Giza Teknoloji, Şehitkamil merkezli Logo Yazılım yetkili Netsis bayisi olarak Gaziantep’te SQL Server bakımını yerinde yapar; sorunu kriz hâline gelmeden yakalamayı hedefler.
Bakımsız SQL Server’da neler birikir?
- Kontrolsüz büyüyen işlem günlüğü (log): SQL Server, veritabanı ayarına göre işlemlerin kaydını log dosyasında tutar. Log yedeği alınmayan, yanlış yapılandırılmış bir veritabanında bu dosya sürekli büyür; sahadaki “disk doldu, program durdu” çağrılarının klasik sebebidir.
- Bakılmayan indeksler ve istatistikler: Zamanla dağınıklaşan indeksler ve güncelliğini yitiren istatistikler sorguları yavaşlatır; kullanıcı bunu “raporlar eskisinden yavaş” diye hisseder.
- tempdb sıkışması: SQL Server’ın geçici çalışma alanı olan tempdb yanlış diskte ya da yanlış boyutta ise yoğun saatlerde sistemin genelini yavaşlatabilir.
- Dolmaya yaklaşan diskler: Veritabanı dosyaları, yedekler ve loglar aynı diskte birikir; kimse izlemiyorsa dolum günü sürpriz olur.
- Güncelleme ihmali: Yıllardır güncellenmemiş bir veritabanı sunucusu hem performans hem güvenlik tarafında geride kalır.
Yedek ve bakım birbirinden ayrılamaz
Log yönetimi ile yedek düzeni iç içedir: log dosyasının sağlıklı yönetimi, doğru kurulmuş bir yedek planının parçasıdır. Bu yüzden SQL bakımına başlarken ilk baktığımız şey yedek düzenidir; ayrıntılarını Netsis yedekleme yazımızda anlattık. Yedeği doğrulanmamış bir sunucuda bakım işlemine başlamayız.
Yerinde SQL bakım kapsamımız
- Mevcut durum fotoğrafı: Veritabanı boyutları, log durumu, disk doluluğu, bellek kullanımı ve tanımlı bakım işleri çıkarılır.
- Yedek düzeninin doğrulanması: Bakımdan önce güncel ve geri dönülebilir yedek şarttır.
- Log ve dosya yönetimi: Kurtarma modeli ve log yedeği kurgusu firmaya göre düzenlenir; kontrolsüz büyüme kapatılır.
- İndeks ve istatistik bakımı: Düzenli bakım işleri (bakım planı) tanımlanır; tek seferlik ve elle değil, zamanlanmış çalışır.
- tempdb ve genel yapılandırma: Geçici alan, bellek ve dosya yerleşimi sunucunuzun kaynaklarına göre gözden geçirilir.
- İzleme: Disk doluluğu ve bakım işi hataları için basit ama etkili bir uyarı düzeni kurulur.
Bu işlemlerin bir bölümü kısa kesinti gerektirebilir; planlamayı mesai dışına yapar, işinizi durdurmayız.
Sahadan tipik bir çağrı: “Sabah geldik, program açılmıyor”
Bu çağrıların önemli bölümünde tablo aynıdır: gece dolan disk yüzünden SQL Server yazamaz hâle gelmiştir. Kullanıcı tarafında görünen tek şey programın açılmamasıdır; ilk refleks bilgisayarları yeniden başlatmak olur, oysa sorun sunucudadır. Böyle bir sabah uzaktan bağlanıp alanı güvenli şekilde açar, sistemi kontrollü biçimde ayağa kaldırırız; ardından aynı sabahın tekrarlanmaması için log ve yedek kurgusunu düzeltiriz. Bu vakaların neredeyse tamamı, düzenli bakım ve basit bir disk doluluk uyarısıyla önlenebilir niteliktedir. Windows ve SQL güncellemelerinin hangi sırayla, ne zaman uygulanacağı da aynı bakım planının parçası olarak yönetilir.
Donanım gerçeği ve düzenli takip
SQL bakımı yaşlanmış diski gençleştirmez; yoğun bir veritabanı mekanik disk üzerinde çalışıyorsa doğru cevap bazen yapılandırma değil disk yenilemedir. Böyle durumlarda seçenekleri gerekçesiyle sunar, kurulumu sunucu ve donanım hizmetlerimiz kapsamında yaparız. Bakım sonrası hızın korunması içinse düzenli takip gerekir; yavaşlık şikâyetlerinin teşhis tarafını Netsis yavaşlık ve performans yazımızda anlattık.
Çok sunuculu ve kurumsal yapılarda SQL altyapı projelerini Giza Teknoloji iletişim sayfası üzerinden planlayabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
SQL bakımını ne sıklıkla yaptırmalıyız? Bakım işlerinin kendisi zamanlanmış şekilde sürekli çalışmalıdır; uzman kontrolü içinse veri hacminize göre periyodik ziyaret ya da bakım anlaşması öneririz.
Bakım sırasında veri kaybı riski var mı? Doğru sırayla yapılırsa hayır: önce yedek doğrulanır, sonra müdahale edilir. Asıl risk, yedeği doğrulanmamış sunucuda internetten bulunan komutlarla yapılan müdahaledir.
Disk doldu ve program durdu; ne yapmalıyız? Log ya da yedek dosyalarını rastgele silmeye çalışmayın; yanlış dosyayı silmek durumu ağırlaştırır. Bize ulaşın: uzaktan bağlanıp alanı güvenli şekilde açar, ardından büyümenin sebebini kalıcı olarak çözeriz.
Sunucumuz eski; bakım yeterli olur mu, yenileme mi gerekir? Ölçmeden söylemeyiz. Bakımla toparlanacak durumdaysa bunu, ömrünü doldurduysa onu açıkça raporlarız; iki durumda da karar gerekçeli şekilde önünüze gelir.
Bakımı uzaktan mı, yerinde mi yapıyorsunuz? İkisi birlikte: rutin kontroller ve zamanlanmış işler uzaktan izlenir; kurulum, yapılandırma değişikliği ve donanım değerlendirmesi yerinde yapılır. Gaziantep içinde çoğu zaman aynı gün yerinde müdahale mümkündür.
SQL tarafını görünmez kazaya bırakmayın
Şehitkamil merkezli Giza Teknoloji, 2018’den beri yetkili Netsis bayisi olarak Gaziantep’te Netsis’in altındaki SQL Server’ın bakımını yerinde yapar ve bakım anlaşmasıyla düzenli kontrol eder. WhatsApp’tan 0532 599 51 12 yazabilir, bilgi@gizateknoloji.com adresine ulaşabilir veya İletişim sayfamızdan randevu oluşturabilirsiniz.